چگونگی حج


چگونگی حج

حج

احکام حج

الله متعال حج را بر مسلمان یکبار در زندگی‏ اش فرض گردانده است، وما در مورد حج آنچه میسر می‏شود - به ویژه مسایل مهم آن – را بیان می ‏داریم، تا شناخت آن آسان گردد.
 

آغاز حج:

اگر می‏خواهی حج کرد باید به سوی مکه مکرمه رفت، تا اینکه به میقات اهل کشور خود رسید، آنجا لباس احرام را پوشیده، وحج را نیت کرده، وچنین تلبیه بگو:

(لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، لَبَّيْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ، إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالْمُلْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ)
 

ممنوعات احرام

هرگاه نیت داخل شدن در حج را کردی؛ کارهای ذیل بر تو حرام می‏گردد: شکار، تراشیدن موی سر، بکار بردن خوشبویی، آميزش جنسی با همسر، خواستگاری زنی، پوشیدن: عمامه، پیراهن، شلوار، کلاه، وموزه. وخانمها از پوشیدن نقاب (روبند) ودستکش پرهیز می‏کنند.

 

فدیه (جرمانه) ممنوعات احرام:

هرگاه مرتکب چیزی از ممنوعات احرام شدی؛ بر تو فدیه (جرمانه) لازم می‏گردد .. مثال: اگر سرت را شپش زد ونیاز به تراشیدن موی سرت داشتی، موی سرت را تراشیده وفدیه مى ‏پردازی، وفدیه آن عبارت از یکی از این کارهای سه‏گانه است: سه روز روزه می‏گیری، یا شش مسکین را طعام می‏دهی، یا یک گوسفند را ذبح می‏کنی.

یا مرتکب نوع دیگری از ممنوعات احرام شدی که مثلاً: یک شترمرغ را شکار کردی، پس بر تو فدیه لازم می‏گردد، وفدیه آن عبارت از یک شتر است که آن را ذبح نموده، وگوشت آن را بر فقرای حرم بخش کرده، وخودت از آن چیزی نمی‏ خوری.

ودر زمینه تفصیلاتی راجع به هر ممنوع از ممنوعات احرام وفدیه آن وجود دارد، وبرای آگاهی بیشتر به علمای کرام برمی‏ گردیم.

 

روز عرفه:

در روز نهم از ماه ذوالحجه به عرفات رفته وآنجا نمازهای ظهر وعصر را بگونه قصر وجمع ادا نما، وآنجا با مسلمانان، الله متعال را تا غروب خورشید یاد کرده ودعا کن.

 

شب مزدلفه:

سپس به مزدلفه رفته وآنجا نمازهای مغرب، عشاء را ادا نموده، وتا بامداد می‏ خوابی، سپس نماز بامداد را خوانده والله متعال را ذکر ودعا می‏کنی تا آنگاه که آسمان به روشنی بدرخشد.

 

روز حج اکبر، یا روز عید:

پیش از طلوع خورشید به منی رفته وجمرۀ بزرگ را فقط با هفت سنگریزه پرتاب می‏کنی، وبا هر بار پرتاب الله اکبر می‏ گوئی، و اگر با خود قربانی داشتی – گوسفند، گاو، شتر – آن را ذبح نموده وبه الله متعال نزدیکی بجوی، سپس موی سر خود را تراشیده ویا کوتاه می‏کنی، سپس به کعبه رفته، وگرد آن هفت دور طواف می‏کنی، هر دور طواف از حجرالاسود آغاز گردیده وبه آن پایان می ‏یابد.

ودر هنگام هر دور طواف، الله متعال را به آنچه می‏ خواهی ذکر نموده ودعا می‏کنی، واین طواف را طواف حج می‏گویند، سپس پشت مقام ابراهیم دو رکعت نماز می‏خوانی، سپس به مسعی (صفا ومروه) رفته ومیان دو کوه که صفا ومروه نام دارند هفت بار سعی می‏کنی.

و در هنگام هر دور سعی، الله متعال را به آنچه می‏ خواهی ذکر نموده ودعا می‏کنی. 

واین سعی را سعی حج می‏نامند، وبه این گونه اعمالی که از تو در این روز مطلوب بود پایان می‏ یابد، که عبارتند از: پرتاب جمره بزرگ، قربانی، طواف، سعی، تراشیدن موی سر ویا کوتاه کردن آن.

وجایز است که برخی از این اعمال را بر برخی دیگرش تقدیم نمود.

 

روزهای تشریق:

سپس به منی برمی‏ گردی وآنجا شب یازدهم را سپری می‏کنی، ودر روز یازدهم وپس از داخل شدن وقت نماز ظهر جمرۀ کوچک را با هفت سنگریزه پرتاب کن، سپس جمرۀ میانه را با هفت سنگریزه پرتاب کن، سپس جمرۀ بزرگ را با هفت سنگریزه پرتاب کن، وبعد از پرتاب هر جمره دعا کن بجز جمرۀ بزرگ.

سپس چون شب شد، شب دوازدهم را در منی سپری می‏کنی، وپس از داخل شدن وقت نماز ظهر در روز داوزدهم مانند روز قبلی‏ اش جمرۀ کوچک را با هفت سنگریزه پرتاب می‏کنی، سپس جمرۀ میانه را با هفت سنگریزه پرتاب می‏کنی، سپس جمرۀ بزرگ را با هفت سنگریزه پرتاب می‏کنی، وبعد از پرتاب هر جمره دعا می‏کنی بجز جمرۀ بزرگ.

سپس اگر بخواهی تا روز سیزدهم بمانی بهتر است، ودر آن، چیزی را انجام می‏دهی که در روز یازدهم ودوازدهم انجام دادی، یعنی شب سیزدهم را در منی سپری نموده، وپس از داخل شدن وقت نماز ظهر جمرۀ کوچک را با هفت سنگریزه پرتاب کرده، سپس جمرۀ میانه را با هفت سنگریزه پرتاب کرده، سپس جمرۀ بزرگ را با هفت سنگریزه پرتاب می‏کنی، وبعد از پرتاب هر جمره دعا می‏کنی بجز جمرۀ بزرگ.

اما اگر می‏ خواستی به دو روز - یعنی یازدهم ودوازدهم - اکتفا نموده وبه کشور خود برگردی؛ پس بر تو واجب است اینکه در روز دوازدهم بعد از پرتاب جمره‏ های سه‏ گانه وپیش از غروب خورشید از منی بیرون شوی، وبه کعبه معظمه رفته گرد آن هفت دور طواف نمائی که طواف وداع است.

سپس به سوی کشور خود برگشته واز الله متعال امیدوار می‏ باشی که حجت را قبول فرماید، واز تو خوشنود گردد، واز گناهانت پاک برگردی مانند روزی که از مادرت تولد شدی، به ویژه هنگامی که حجت خالی از اذیت باشد؛ که در آن نه آميزش جنسی، ونه گناه ونافرمانی، ونه جدالی صورت گرفته باشد.

اینست چگونگی حج با بسیار آسانی.

 

انواع سه‏ گانه حج (افراد – قران – تمتع)

 

1- افراد:

حج گذشته بدون عمره بود

وعمره به اختصار اینست که: احرام ببندی، سپس گرد کعبه مانند طواف حج طواف نمائی، سپس مانند سعی حج میان صفا ومروه سعی کنی، سپس موی سر خود را تراشیده ویا کوتاه کنی.

وچون حج گذشته بدون عمره بود؛ علماء این نوع حج را افراد (تنهایی) می ‏نامند، چون تو تنها حج نموده وعمره نکرده‏ای.

واز میان انواع سه‏ گانه حج، افراد یگانه نوع حجی است که اگر آن را انجام دادی بر تو هدی (قربانی) - گوسفند، گاو، شتر -  واجب نمی‏ گردد.

ولی در حج تمتع وقران بر تو قربانی واجب است

 

2- تمتع:

اگر خواستی حجت مشتمل بر عمره وحج جدا جدا باشد؛ پس بر تو لازم است اینکه در ابتدا عمره انجام دهی، وچون از عمره فارغ شدی از احرام بیرون شده ودر مکه معظمه می‏ باشی تا داخل شدن روز نهم ذوالحجه، آنگاه شروع به حج می‏کنی چنانکه قبلاً طریقه آن را دانستی، واین نوع حج را علماء (تمتع = بهرمندی) می ‏نامند؛ چراکه پس از عمره تا شروع در حج بخاطر بیرون بودنت از احرام، می‏ توانی از همبستری با همسر وخوشبویی وغیره بهره برده وتمتع حاصل ‏کنی.

 

3- قران

نوع سوم از انواع حج (قران) نام دارد، واو از این قرار است که عمره وحج را یکدم انجام داده وآن دو را از هم جدا انجام نمی‏دهی؛ پس حج را مانند کسی انجام می‏دهی که تنها حج بدون عمره می‏ نماید، لیکن هنگام طواف در روز دهم نیت می‏کنی که این هفت دور طوافت در گرد کعبه تنها برای حج نبوده بلکه برای حج وعمره است، همچنین هنگام که هفت دور سعی می‏کنی، نیت سعی برای حج وعمره داشته باش.

به اینگونه حج فرضی به پایان می‏رسد، که پنجمین ارکان اسلام است.

واسلام بمعنای استسلام یعنی: تسلیم شدن است، پس می ‏بینی که حاجی کاملاٌ تسلیم فرمانهای الله است، اگرچه حکمت از بعض احکام را نداند، چون همین اندازه برای او کفایت می‏کند اینکه بداند که او بندۀ الله حکم‏ فرمای بزرگ است، آن ذاتی که هرچه بخواهد به آن فرمان می‏دهد، پس چون بنده به پروردگار خود تسلیم شود؛ الله متعال از او راضی گردیده، واو را نیز با نعمتهای جاویدانه در جنت راضی می‏سازد.

 

سنتهای حج:

اضافه بر آنچه بیان نمودیم در حج اعمال دیگری است که واجب نیست، مگر کسی که آنها را انجام دهد پاداش بزرگی دارد، مانند:

سپری کردن روز هشتم ذوالحجه (روز ترویه) در منی، وادا نمودن پنج وقت نماز در آنجا.

بوسیدن حجرالاسود، آشامیدن آب زمزم، تند راه رفتن در بعض احوال طواف وسعی، دعاها واذکار خاص در بعض جاها واوقات حج، وامثال آن از سنتهای فراوان.

همچنین بجز حج فرضی حج نفلی هم است، که می‏توان آن را به طریقه: افراد، یا تمتع، یا قران انجام داد، وهرکه حج نفلی می‏کند ثواب بزرگی برایش خواهد بود.